Katar’ın başkenti Doha’da düzenlenen II. Dünya Sosyal Kalkınma Zirvesi’nde (WSSD2) Kadın ve Demokrasi Vakfı (KADEM) olarak, kadınların toplumsal kalkınmadaki rolünü, emeğini ve liderliğini anlattık. Zirvede vakfımızı Yönetim Kurulu Başkanımız Av. Dr. Canan Sarı ve Stratejik Gelişimden Sorumlu Genel Müdür Yardımcımız Dr. Betül Özel Çiçek temsil etti.

Birleşmiş Milletler tarafından 4–6 Kasım 2025 tarihlerinde Katar’ın başkenti Doha’da düzenlenen II. Dünya Sosyal Kalkınma Zirvesi (WSSD2), dünyanın dört bir yanından devlet, sivil toplum ve akademi temsilcilerini “Kimseyi geride bırakmamak” ilkesi etrafında buluşturdu.

ECOSOC akreditasyonuna sahip bir sivil toplum kuruluşu olarak, zirve boyunca Türkiye’nin aile odaklı sosyal kalkınma tecrübesini, kadın güçlenmesi ve bakım ekonomisinde ortaya çıkan başarılı örneklerle birlikte uluslararası kamuoyuna sunduk.

Yönetim Kurulu Başkanımız Av. Dr. Canan Sarı: “Kadını güçlendirmek, aileyi güçlendirmektir”

Av. Dr. Canan Sarı ve KADEM heyeti, zirvede dört ayrı oturuma katıldı:

1. Doha Uluslararası Aile Enstitüsü (DIFI) tarafından düzenlenen “Savaş ve Çatışmalarda Ailelerin Korunması: Politika ve Program Müdahaleleri” paneli,
2. Birleşmiş Milletler Ekonomik ve Sosyal İşler Departmanı’nın çözüm stüdyosu oturumu,
3. SESRIC ve OIC BM Daimi Gözlemciliği’nin düzenlediği “Bakım Çemberi: Ailelerin Çocuklara, Yaşlılara ve İhtiyaç Sahiplerine Destek Olması” yan etkinliği,
4. İslam İşbirliği Teşkilatı Gençlik Forumu (ICYF) programı olan “Toplumsal Kalkınmayı İlerletmek İçin Genç Odaklı Çözümler: Toplumsal Entegrasyonu Hızlandırmada Gençlerin Perspektifleri ve Katkıları.”

“Savaş ve Çatışmalarda Ailelerin Korunması: Politika ve Program Müdahaleleri” konulu oturumda Av. Dr. Canan Sarı, küresel krizlerin en çok aileleri etkilediğini hatırlattı. Aileyi korumaya ve güçlendirmeye yönelik politikaların, savaş ve çatışma dışında da hayata geçirilmesi gerektiğinin altını çizerek “Kadının güçlenmesi, ailenin güçlenmesidir. İnsani yardım sistemleri, yalnızca hayatta kalmayı değil, birlikte yaşamayı hedeflemelidir,” dedi.

ICYF programında gençlerin geleceğe yapılmış bir yatırım olduğunu belirten Av. Dr. Canan Sarı, “Gençleri omuzda ‘yük’ değil, yolda ‘yoldaş’ olarak gördüğümüz sürece, hem sosyal kalkınma hedeflerimize yaklaşacağız hem de daha adil, daha merhametli bir dünyaya katkı sunacağız,” dedi.

Av. Dr. Canan Sarı, SESRIC oturumunda ise bakım yükünün adil paylaşımının önemine dikkat çekti: “Bakım yükünü yalnızca kadınların omzuna bırakan hiçbir sistem adil değildir. Çocukların, yaşlıların ve engellilerin bakımı aile, devlet ve toplumun ortak sorumluluğudur.”

Av. Dr. Canan Sarı zirve genelinde KADEM’in vizyonunu şu sözlerle özetledi: “Kadınların ekonomik, sosyal ve politik alanda güçlenmesi, adil kalkınmanın en güçlü temelidir. Bizim için bu zirve sadece bir temsil değil; yıllardır savunduğumuz “Varoluşta eşitlik, sorumlulukta adalet” ilkesinin dünyaya duyurulmasıdır.”

Dr. Betül Özel Çiçek: “Kadınları kapsamlı hizmetlerle güçlendirmek, aile refahına katkı sağlar”

Stratejik Gelişimden Sorumlu Genel Müdür Yardımcımız Dr. Betül Özel Çiçek, Birleşmiş Milletler “Solutions Studio” oturumunda KADEM’in uygulamalarını anlattı. Çiçek, aile odaklı sosyal destek modellerinin, kadınların güçlenmesiyle doğrudan bağlantılı olduğunu vurguladı: “Kadınları kapsamlı hizmetlerle güçlendirmek, doğrudan aile dayanıklılığına ve refahına katkı sağlar.”

Çiçek, KADEM’in Türkiye genelinde 11,000’den fazla kadına ulaşan Kadın Destek Merkezleri, “Israrlı Takip Şiddettir” ve “Şiddete Seyirci Kalma” kampanyaları ile bakım ekonomisi konusundaki uluslararası savunuculuk çalışmalarını aktardı.

Zirvede Türkiye’den Güçlü Sivil Toplum Katkısı

Zirve boyunca birçok ülke delegasyonu ve uluslararası kuruluşla bir araya geldik. Görüşmelerimizde toplumu güçlendiren sosyal politikalar, kadınların ekonomik katılımı, bakım ekonomisi, şiddetle mücadele ve kadın girişimciliği alanlarında ortak proje fırsatlarını değerlendirdik.

KADEM’in Doha’daki zirveye katılımı, Türkiye’nin kadın ve aileyi birlikte güçlendiren adalet merkezli sosyal kalkınma anlayışını uluslararası kamuoyuna tanıttı.

Doha’daki zirveye katılımımızla, Türkiye’nin kadın ve aileyi birlikte güçlendirmeyi esas alan, adalet merkezli sosyal kalkınma yaklaşımını uluslararası kamuoyuna aktardık.

Başkan Canan Sarı, zirve sonunda yaptığı değerlendirmede şunları kaydetti:

“Doha’daki II. Dünya Sosyal Kalkınma Zirvesi’ndeyiz. Bu zirve, “hiç kimseyi geride bırakmamak” ilkesinden hareketle, sosyal adalet ve kalkınma için küresel ölçekte çözüm arayışlarını bir araya getiriyor. Biz de Türkiye’den kadınların sesi olarak, kadınların ve gençlerin sosyal kalkınmadaki dönüştürücü gücünü anlatmak için buradayız. Kadının sadece aile içindeki değil, toplumun her alanındaki rolünü güçlendirmeyi hedefliyoruz.

Doha Uluslararası Aile Enstitüsü’yle birlikte düzenlediğimiz “Savaş ve Çatışma Ortamlarında Kadınları Korumak” oturumunda, savaşın görünmeyen yükünü omuzlayan kadınların hikâyelerini ve politika önerilerimizi paylaştık. Krizlerde kadınların yalnızca mağdur değil, toplumsal dayanıklılığın asıl taşıyıcısı olduğunu vurguladık.

SESRIC ve İslam İşbirliği Teşkilatı’yla birlikte yürüttüğümüz “Ailede Bakımın Dönüştürücü Rolü” oturumunda, kadınların görünmeyen emeğini, bakım sorumluluğunun toplumsal kalkınmadaki yerini anlattık.

Bakımın bir maliyet değil, insan gelişimine yapılan bir yatırım olduğunu vurguladık. İslam İşbirliği Gençlik Forumu ile sosyal gelişimin ilerlemesi için gençlerin ürettiği çözümleri konu alan panelde Genç KADEM’in çalışmaları üzerinden gençlerin sadece geleceğin değil, bugünün de dönüştürücü gücü olduğunu vurguladık. Sahada çok net görüyoruz: Kadınlar güçlendikçe, aileler, toplumlar ve ekonomiler de güçleniyor.

Ve şunu özellikle vurgulamak istiyoruz: Sosyal kalkınma politikaları, kadınların hayatını dönüştürmeyi hedefleyip kadınları karar masasında görmezden gelirse eksik kalır. Verisiyle, deneyimiyle, emeğiyle kadının olmadığı bir sosyal kalkınma, adalet iddiasını tamamlayamaz. KADEM olarak mesajımız çok net: Kadınları sosyal kalkınmanın öznesi yapmadan adil bir kalkınma mümkün değil.”

Doha Büyükelçiliğine Ziyaret

Zirve sürecinde Katar’da bulunan ekibimizle Türkiye’nin Doha Büyükelçisi Sayın Mustafa Göksu’yu da ziyaret ettik. Ziyaretimizde, Türkiye’nin kadın ve aile odaklı sosyal kalkınma yaklaşımı ile KADEM olarak uluslararası düzeyde yürüttüğümüz çalışmalar hakkında Büyükelçi Göksu’ya bilgi verdik.